b_0_200_16777215_00___images_nauka_seminarium_IMG_3348.JPGSeminarium podsumowujące wyniki projektu pn.:
„Inwentaryzacja i monitoring przyrody ożywionej i nieożywionej w Kampinoskim Parku Narodowym z uwzględnieniem siedlisk przyrodniczych i gatunków Natura 2000” finansowanego ze środków NFOŚiGW, 11 marca 2016 r.

 

W związku z zakończeniem realizacji kilkuletniego projektu badawczo-monitoringowego Kampinoski Park Narodowy wraz z Regionalnym Centrum Ekologicznym zorganizował seminarium naukowe, które odbyło się 11 marca w Centrum Edukacji KPN w Izabelinie. Zaprezentowane zostały na nim najważniejsze wyniki poszczególnych zadań związanych z badaniem roślinności i grzybów parku.

 

Spotkanie było skierowane do przedstawicieli samorządów lokalnych, szkół i uczelni wyższych, RDOŚ, NFOŚiGW, studentów, wolontariuszy parku, pracowników innych obszarów chronionych (w tym parków narodowych), lasów państwowych, organizacji ekologicznych, mieszkańców parku i otuliny oraz do pracowników KPN. Wzięło w nim udział 125 osób. Po powitaniu uczestników przez zastępcę dyrektora KPN Małgorzatę Mickiewicz i krótkim wprowadzeniu w tematykę projektu przez koordynatora Annę Kębłowską głos zabrał prof. Jan Marek Matuszkiewicz, który szczegółowo zaprezentował cel, metodykę i wyniki zadania pn. „Inwentaryzacja roślinności rzeczywistej pasów wydmowych”. Poznaliśmy nie tylko zróżnicowanie roślinności rzeczywistej i potencjalnej, ale również dynamikę i stopnie odkształcenia roślinności, udział siedlisk przyrodniczych Natura 2000 i wybrane zaobserwowane przy okazji ciekawostki florystyczne oraz odnotowane zagrożenia i propozycje dotyczące ochrony roślinności.

Kolejne wystąpienie mieli prof. Krzysztof Będkowski oraz dr Joanna Adamczyk, którzy przybliżyli metodę skaningu laserowego i przedstawili możliwości wykorzystania danych uzyskanych tą metodą na potrzeby inwentaryzacji lasów i badań roślinności (zadanie będące częścią powyższego). Przeprowadzone na przykładzie fragmentu północnego pasa wydmowego skomplikowane analizy wydają się obiecujące, dlatego warto podejmować dalsze badania w tym kierunku.

Uczestnicy naładowani ogromem informacji i niełatwą merytorycznie treścią pierwszych wykładów mogli dać nieco odpocząć umysłom w trakcie przerwy kawowej. Kolejne sesje były już „lżejsze”, choć nie mniej merytoryczne. W drugiej sesji dr Paulina Grzelak przedstawiła wyniki „Inwentaryzacji roślinności wodnej i nadwodnej”, którą prowadziła w latach 2012-2014 w parku. Dla wielu słuchaczy zaskoczeniem mogła być różnorodność gatunków i zbiorowisk występujących w tak nielicznych i małych powierzchniowo ciekach i zbiornikach wodnych parku.

Następne wystąpienie miała dr Anna Otręba, która zaprezentowała wyniki kilkuetapowego zadania dotyczącego inwentaryzacji inwazyjnych gatunków roślin, oceny dotychczasowych metod ich zwalczania i wytycznych do dalszych działań. Dowiedzieliśmy się m.in., że wieloosobowy zespół zbadał rozprzestrzenienie 14 wybranych gatunków inwazyjnych, a także ich preferencje siedliskowe w parku. Ponadto przeanalizowano dotychczasowe działania stosowane w parku w celu ograniczenia występowania tych gatunków. Wyniki tych badań stanowią dobrą podstawę do podejmowania dalszych działań ochronnych i są materiałem godnym szerokiego rozpowszechnienia.

W dalszej części Anna Kębłowska przedstawiła program monitoringu roślinności w Kampinoskim Parku Narodowym. Na pierwszy rzut oka dziwić może rozmach wprowadzonego programu i liczba założonych powierzchni monitoringu, jednak po przedstawieniu celów, jakie ten monitoring powinien realizować oraz uświadomieniu sobie zróżnicowania roślinności parku, koncepcja ta nie jest już tak zdumiewająca. Następnie prelegenci dr Anna Kujawa i dr Andrzej Szczepkowski w ciekawy sposób przedstawili wyniki przeprowadzonej inwentaryzacji grzybów wielkoowocnikowych KPN. Obecnie park może się szczycić jedną z najlepiej przebadanych mykobiot w Polsce. Okazuje się też, że w związku ze znalezieniem licznych gatunków niezwykle rzadkich lub nawet nowych dla Polski, bliższe zbadanie tej grupy organizmów ma duże znaczenie dla poznania ich różnorodności na poziomie kraju, a nawet Europy.

Na koniec uczestnicy udzielili jeszcze raz głosu profesorowi Janowi Matuszkiewiczowi, który, jak wcześniej zapowiadał, miał jeszcze ciekawe informacje o badaniach roślinności. Podzielił się z uczestnikami wnioskami z analizy porównania roślinności potencjalnej sprzed 20 lat i obecnej. Dowiedzieliśmy się m.in., że zmiany które interpretować można jako eutrofizację siedlisk (zwłaszcza przechodzenie borów świeżych do borów mieszanych oraz przechodzenie borów mieszanych do grądów) mają szerszy zasięg niż te, które można interpretować jako oligotrofizację (zubożenie). Natomiast wyraźne są też zmiany, które wyrażają wzrost wilgotności siedlisk i jest to prawdopodobnie efekt podnoszenia poziomu wód gruntowych na terenie KPN.

Duże zainteresowanie w trakcie dyskusji wzbudzały zwłaszcza analizy danych pochodzących ze skaningu laserowego, wyniki inwentaryzacji gatunków inwazyjnych roślin i analizy metod ich zwalczania oraz różnorodność gatunkowa grzybów. Materiały konferencyjne można znaleźć poniżej.

 Więcej zdjęć ...

Projekty
NFOŚiGW - logo Wojewódzkie Fundusze Ochrony Środowiska - logo
Wojewódzkie Fundusze Ochrony Środowiska
Projekty finansowane z Unii Europejskiej Lasy Państwowe - logo